Информационный портал
«Вестник КРСУ»

Безопасность человека означает защищенность от всевозможных угроз, и на сегодняшний день изменения климата все в большей степени воздействуют на безопасность людей во всем мире. Изменение климата оказывает значительное влияние на социальную, экономическую и экологическую стабильность во всем мире в том числе и Кыргызстана. В статье проанализированы основные климатические тенденции (повышение температуры, изменение количества осадков, увеличение частоты экстремальных явлений), определены ключевые риски для жизнедеятельности населения и выделены уязвимые группы на территории Кыргызской Республики. Оцениваются последствия для здоровья, продовольственной безопасности, инфраструктуры, миграции и водных ресурсов. Также предлагаются стратегии адаптации и рекомендации для государственных органов и международных организаций, направленные на снижение уязвимости и укрепление устойчивости населения.

климатические изменения; здоровье; водные ресурсы; миграция; адаптация; сельское хозяйство; безопасность; стихийные бедствия; уязвимость

Адам коопсуздугу ар кандай коркунучтарды коргоону билдирет жана бүгүнкү күндо климаттын өзгөрүшү дүйнө жүзү боюнча адамдардын коопсуздугуна барган сайын көбүрөөк таасир этүүдө. Климаттын өзгөрүшү дуйнө жүзү боюнча, анын ичинде Кыргызстандагы социалдык, экономикалык туруктуулукка олуттуу таасирин тийгизет. Бул макалада климаттын тенденциялары (температуранын жогорулашы, жаан – чачындын өзгөрүшү жана экстремалдык окуялардын жыштыгынын көбөйүшү) талданат, адам өмүрүнө коркунуч келтирген негизги тобокелдиктер аныкталат жана Кыргыз Республикасындагы аялуу топтор аныкталат. Ден соолукка, азык – түлүк коопсуздугуна, инфраструктурага, миграцияга жана суу ресурстарына тийгизген таасири бааланат. Ошондой эле мамлекеттик органдар жана эл аралык уюмдар үчүн аялуу катмарды азайтууга жана калктын туруктуулугун чыңдоого багытталган сунуштары жана адаптациялоо стратегиялары сунушталат.

климаттын өзгөрүшү; ден соолук; суу ресурстары; миграция; адаптация; айыл чарбасы; коопсуздук; табыгый кырсыктар; аялуулук

Human security means protection from all kinds of threats, and today, climate change is increasingly impacting human security worldwide. Climate change has a significant impact on social, economic, and environmental stability worldwide, including in Kyrgyzstan. This article analyzes key climate trends (rising temperatures, changing precipitation, and increasing frequency of extreme events), identifies key risks to human life, and identifies vulnerable groups in the Kyrgyz Republic. Impacts on health, food security, infrastructure, migration, and water resources are assessed. Adaptation strategies and recommendations for governments and international organizations aimed at reducing vulnerability and strengthening population resilience are also proposed.

climate change; health; water resources; migration; adaptation; agriculture; security; natural disasters; vulnerability